دانش فقه برای آنکه بتواند موضوعات نوظهور را زیر چتر احکام مربوطه گردآوری نماید، به توسعه فنی و صحیح احکام شرعی نیاز مبرم دارد.برای نیل به این مقصود اهکارهای متعددی وجود دارد که برخی از آنها به دلالت مستقیم لفظی مستند میباشند وبرخی دیگرفارق ازویژگی مذکور،در راستای تنقیح مناط مورد بهره برداری قرار می گیرند. در نوشتار حاضر پس از تتبع و بررسی آرای اصولی و عملکرد فقهی علمای شیعه به تبیین و تثبیت هر کدام از شیوههای تعمیمی مستند به نص به صورت جداگانه پرداخته شده است.به طورکلی پذیرش عالمانه شیوههای تعمیم احکام شرعی و پردازش مفاد نصوص بر اساس آن باعث مصون ماندن فقه از محدود شدن در حصار احتیاطهای نابجا و یا مخدوش شدن با قیاسات ناروا میگردد و پویایی فقه اسلامی را در پی دارد.
